Είναι εδώ και πολλά χρόνια γνωστό ότι υπάρχουν περισσότεροι από 200 διαφορετικοί τύποι καρκίνου, οι οποίοι εμφανίζονται με μεγάλη ποικιλία συμπτωμάτων. Ποια είναι, όμως, τα συνηθέστερα χαρακτηριστικά σημάδια της νόσου, που θα πρέπει να μας ανησυχήσουν και να μας ευαισθητοποιήσουν, ώστε να ζητήσουμε τη γνώμη του γιατρού μας και να προχωρήσουμε στη διερεύνησή τους;
Εισαγωγη
Είναι αναγκαίο κάθε άνθρωπος να κατανοήσει ότι οφείλει να προσέχει την υγεία του, όχι μόνο για τον ίδιο του τον εαυτό, αλλά και για τους ανθρώπους που τον αγαπούν, ενδιαφέρονται γι΄αυτόν ή εξαρτώνται από αυτόν. Επιπροσθέτως, πολλά από τα συμπτώματα που απαντούνται στον καρκίνο, μπορεί κάποιος να τα συναντήσει σε δεκάδες άλλες ήπιες ή σοβαρότερες παθολογικές καταστάσεις. Σε κάθε περίπτωση, πάντως, που θα εμφανιστεί κάποιο σύμπτωμα που προκαλεί ανησυχία ή είναι ασυνήθιστο για τον συγκεκριμένο οργανισμό, είναι απαραίτητη η προσφυγή σε κατάλληλο γιατρό, ο οποίος και θα διενεργήσει και τον απαραίτητο κλινικοεργαστηριακό έλεγχο.
Πρέπει ιδιαίτερα να τονιστεί, ότι η αποφυγή του απαραίτητου ελέγχου ισοδυναμεί με ανώφελη προσπάθεια απόκρυψης ενός σημαντικού προβλήματος, αφού η πιθανή βλάβη δεν εξαφανίζεται με το πέρασμα του χρόνου, αλλά αντίθετα διογκώνεται και επιδεινώνεται.
Τα συμπτώματα που ενδέχεται να σχετίζονται με τον καρκίνο
1) Ανεξήγητος πόνος
Ο πόνος μπορεί να είναι το αρχικό σημάδι κάποιας κακοήθειας, όπως είναι ο καρκίνος των οστά ή σε κάποιο άλλο σημείο, ή και ένδειξη κάποιου ηπιότερου προβλήματος, που δεν σχετίζεται με την παρουσία όγκου στον οργανισμό. Είναι, πάντως, δύσκολο να αναγνωρίσει κάποιος από μόνος του τα αίτια κάποιου πόνου, γι’ αυτό και θα πρέπει να απευθυνθεί στο γιατρό του για τη διενέργεια του απαραίτητου ελέγχου.
2) Ανεξήγητη απώλεια βάρους
Αν κάποιος χάνει ανεξήγητα αρκετά κιλά από το βάρος του σώματός του σε σύντομο χρονικό διάστημα, χωρίς μάλιστα να κάνει δίαιτα, θα πρέπει να συμβουλευτεί το γιατρό του. Αν και η σοβαρότητα της κατάστασης εξαρτάται από το ύψος ή το σωματικό βάρος του ατόμου, συνήθως η απώλεια περισσότερων των 5 κιλών σε διάστημα 1-2 μηνών, θα πρέπει να προκαλέσει ανησυχία και να απαιτήσει περαιτέρω διερεύνηση.
3) Η εμφάνιση όγκου σε κάποιο σημείο του σώματος
Πολλοί καρκίνοι γίνονται αντιληπτοί από την εμφάνιση μιας ασυνήθιστης διόγκωσης, σε διάφορα εμφανή σημεία του σώματος, με πιο γνωστά τους μαστούς των γυναικών και τους όρχεις των ανδρών. Επίσης, πολύ συχνά είναι ορατές διάφορες ανησυχητικές αλλοιώσεις στο δέρμα, που ενδέχεται να προκαλούνται από ένα κακοήθη όγκο, το μελάνωμα.
4) Εμφάνιση ασυνήθιστης αιμορραγίας
Η εμφάνιση αίματος που δεν έχει εμφανή αιτία, είναι ένα σημάδι που θα πρέπει να μας κάνει να ανησυχούμε, όχι μόνο για την παρουσία καρκίνου, αλλά και για πολλές άλλες καταστάσεις. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δίνεται, πάντως, στην πιθανή αιμορραγία που παρουσιάζεται στα παρακάτω σημεία: Πρωκτός-παχύ έντερο (συνήθως οφείλεται σε αιμορροΐδες, αλλά μπορεί να σημαίνει και την παρουσία καρκίνου), τράχηλος της μήτρας (μπορεί να οφείλεται σε κακοήθεις, αλλά και καλοήθεις όγκους), στα ούρα (οφείλεται συχνά σε φάρμακα ή κατανάλωση συγκεκριμένων τροφών και σε λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος, ενώ δεν αποκλείεται να προέρχεται από όγκο στην ουροδόχο κύστη ή τους νεφρούς), στον έμετο (ενδέχεται να οφείλεται σε τυχαία αιμορραγία ή και σε όγκο του γαστρεντερικού συστήματος) και στη μύτη (συνήθως προκαλείται από ανώδυνες αιτίες, αλλά μπορεί να αποτελεί και σημάδι λευχαιμίας).
5) Ύπαρξη πληγής που δεν επουλώνεται
Είναι γνωστό ότι ο οργανισμός διαθέτει τους απαραίτητους βιολογικούς μηχανισμούς, ώστε να επουλώσει οποιαδήποτε πληγή μέσα σε λίγες ημέρες. Πολλές φορές η αδυναμία επούλωσης μιας πληγής οφείλεται στην παρουσία λοίμωξης, ενώ ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δίνεται στις συνεχώς ανοικτές πληγές του στόματος, των γεννητικών οργάνων ανδρών και γυναικών, αλλά και του δέρματος (ιδίως των σημείων που εκτίθενται συχνά στον ήλιο).
6) Αλλαγές σε κρεατοελιές του δέρματος
Συμβουλευτείτε το δερματολόγο σας εάν παρατηρήσετε αλλαγές σε κάποια κρεατοελιά, όπως αιμορραγία, φαγούρα, διόγκωση ή αλλαγή στο σχήμα και το χρώμα της. Αν έχετε πολλές κρεατοελιές στο σώμα σας, είναι καλύτερο να τις χαρτογραφήσετε και να τις παρακολουθείτε με τη βοήθεια του δερματολόγου σας. Πρέπει να γνωρίζετε ότι ανήκετε στην ομάδα υψηλού κινδύνου για την ανάπτυξη μελανώματος εάν έχετε οικογενειακό ιστορικό ή εάν έχετε στο σώμα σας πάνω από 50 κρεατοελιές.
7) Βήχας που επιμένει
Αν έχετε βήχα που συνεχίζεται για περισσότερο από 3 εβδομάδες, θα πρέπει να συμβουλευτείτε το γιατρό σας. Αν και η κατάσταση αυτή συνήθως οφείλεται σε κάποια λοίμωξη ή φλεγμονή, είναι απαραίτητο να διαχωριστεί από την παρουσία κάποιου όγκου που χρειάζεται άμεση αντιμετώπιση. Επίσης, αν ο βήχας συνοδεύεται από αίμα, θα πρέπει να αναζητηθεί αμέσως ιατρική βοήθεια. Πρέπει να αναφερθεί, ακόμη, ότι δεν θα πρέπει να εφησυχάζουμε και στην περίπτωση που υπάρχει βράχνιασμα στη φωνή, το οποίο μπορεί να σχετίζεται τόσο με καλοήθεις ή και με κακοήθεις καταστάσεις.
8) Αλλαγές στο γαστρεντερικό σύστημα
Είναι σημαντικό να γνωρίζει καθένας τι είναι φυσιολογικό για το δικό του έντερο και γενικότερα για το δικό του γαστεντερικό σύστημα, όπως για παράδειγμα πόσο συχνά πηγαίνει στην τουαλέττα. Θα πρέπει να απευθυνθείτε στο γιατρό σας αν παρατήσετε τις παρακάτω αλλαγές για παραπάνω από 1 μήνα: αίμα στα κόπρανα (μαύρο χρώμα) ή αιμορραγία από τον πρωκτό, έντονος πόνος στο στομάχι που επιμένει, καθώς και εμφάνιση μόνιμης δυσκοιλιότητας ή διάρροιας. Όπως σε όλες τις περιπτώσεις, οι παραπάνω καταστάσεις ενδέχεται να μην έχουν καμία σχέση με τον καρκίνο και τα αίτιά τους ή να προκαλούνται από κάποια ήπια παθολογική κατάσταση.
9) Δυσκολία στην κατάποση ή επιμένουσα δυσπεψία
Εδώ τα συμπτώματα που απαιτούν περαιτέρω διερεύνηση είναι το αίσθημα καύσου κατά την κατάποση, καθώς και η εντύπωση ότι το φαγητό ΄΄κολλάει΄΄ στο λαιμό.
10) Επιμένουσα δυσπεψία
Η δυσπεψία είναι μία κατάσταση που μπορεί να οφείλεται σε πολλές αιτίες. Η συμβουλή του γιατρού σας, όμως, είναι απαραίτητη όταν η δυσπεψία επιμένει για μεγάλο διάστημα, αν προκαλεί πόνο στο στομάχι ή αν εμφανίστηκε ξαφνικά και προκαλεί καθημερινή ενόχληση.
Επίλογος
Πρέπει να γίνει, για άλλη μια φορά, κατανοητό ότι τα παραπάνω 10 συμπτώματα δεν αποτελούν απαραίτητα σημάδι παρουσίας καρκίνου. Αποτελούν, όμως, καταστάσεις που χρήζουν άμεσης ιατρικής διερεύνησης και εξακρίβωσης των αιτίων που τις προκαλούν.
Το μεγαλύτερο όπλο του σύγχρονου ανθρώπου απέναντι στη μάστιγα του καρκίνου, παραμένει η πρόληψη. Η εκτέλεση τακτικού κλινικοεργαστηριακού ελέγχου (τεστ Παπανικολάου, μαστογραφία, μέτρηση καρκινικών δεικτών, κολονοσκόπηση κ.α.), αλλά και η προσφυγή σε ειδικό γιατρό μόλις εμφανιστούν ανησυχητικά συμπτώματα, αποτελούν μονόδρομο στην προσπάθεια αντιμετώπισης αυτής της δύσκολης νόσου, που εξακολουθεί στις μέρες μας να είναι μία από τις πρώτες αιτίες θανάτου στον κόσμο.
____________________________________________________
Το άρθρο δημοσιεύθηκε στις 2-12-2009 στην εφημερίδα ''Χανιώτικα Νέα''
